Een brandblusser kiezen lijkt simpel: een rode cilinder aan de muur. Maar wie in de winkel staat, ziet schuim, poeder, CO2, water, vetblussers en sinds kort ook lithiumblussers, met etiketten vol letters en cijfers. Elk type blust een ander soort brand, en een verkeerde keuze kan meer schade doen dan het vuur zelf. Belangrijk vooraf: een blusser is bedoeld voor een beginnende brand. De brandweer adviseert een blusser van 6 liter of 6 kilo, “want hiermee kun je een serieuze bluspoging doen”. In dit artikel lees je wat de brandklassen betekenen, welk type waar past, waar je hem ophangt en wat er verandert met PFAS in schuimblussers.
In het kort
- Formaat: kies 6 kilo of 6 liter; 1 kilo of 1 liter is zo leeg
- Voor thuis: een schuimblusser blust vaste stoffen en vloeistoffen met weinig nevenschade
- Keuken: vlam in de pan: deksel erop en gas uit; een vetblusser (klasse F) is een aanvulling
- Op het etiket: Rijkstypekeur verplicht, en kies bij schuim voor PFAS-vrij of fluorvrij
- Prijs: 6 liter of 6 kilo vanaf ongeveer €35 (schuim) en €44 (poeder) in de bol.com-feed die wij gebruiken
Brandklassen: wat de letters en cijfers op het etiket betekenen
Elke blusser heeft op het etiket pictogrammen met letters. Die letters zijn de brandklassen: het soort materiaal dat brandt.
- A: vaste stoffen, zoals hout, papier en textiel.
- B: vloeistoffen, zoals benzine, maar ook plastic dat smelt.
- C: gassen. Draai bij een gasbrand eerst de gaskraan dicht.
- D: metalen. In huis kom je dat zelden tegen.
- F: frituurvet en spijsolie.
Een aparte klasse E voor elektriciteit bestaat in Nederland niet meer. Of een blusser bij elektrische apparaten mag, staat daarom als aparte tekst op het etiket.
Het getal vóór de letter is het blusvermogen. Bij een test blust de fabrikant een proefbrand van een bepaalde grootte: hoe hoger het getal, hoe groter de proefbrand die de blusser aankan. Een schuimblusser van 6 liter met “13A 113B” blust dus een kleinere proefbrand dan een poederblusser met “34A 233B C”. Bij C staat geen getal.
Let daarnaast op de Rijkstypekeur. Volgens de brandweer moeten “alle draagbare blusapparaten (tot 20 kilo) die in Nederland verkocht worden” die keur hebben. Kiwa legt uit dat je hem herkent aan een ellips op het etiket, met daarin een rangnummer, de letter B, het jaartal van het Besluit Draagbare Blustoestellen en BZ. Dat nummer kun je op de site van Kiwa opzoeken. Een CE-markering is geen vervanging: die gaat over het drukvat, niet over hoe goed de blusser blust. En volgens de Europese norm EN 3 is een blusser rood.
De vier blussers naast elkaar
Voor thuis kom je vier hoofdtypen tegen, plus twee specialisten. Het figuur hieronder zet ze naast elkaar; daaronder lees je de voor- en nadelen per type.
Schuimblusser
De brandweer noemt (sproei)schuimblussers “zowel thuis als op vakantie prima geschikt” voor kleine branden in vaste stoffen en vloeistoffen. Ze zijn makkelijk te bedienen, laten weinig nevenschade achter en blussen langer dan een poederblusser van hetzelfde formaat. Reken toch niet op veel tijd: de Brandwonden Stichting schrijft over haar eigen kleine schuimblusser dat die “tussen de 20 en 30 seconden leeg” is. Of een schuimblusser bij elektrische apparaten mag, verschilt per model. Dat staat op het etiket, vaak met een maximale spanning en een minimale afstand.
Poederblusser (ABC)
Een poederblusser blust klasse A, B en C en is volgens de brandweer “geschikt voor de meeste branden in woningen”, ook in auto’s, caravans en boten. Hij is relatief goedkoop. Binnenshuis heeft poeder wel duidelijke nadelen. Het poeder is een soort zout dat ongelakt metaal aantast en elektronica kan beschadigen, tot kortsluiting aan toe. Het verspreidt zich door de hele ruimte en is moeilijk op te ruimen: de brandweer adviseert een industriële stofzuiger en nooit water. Ook kan het poeder in de cilinder gaan klonteren; draai de blusser daarom af en toe om.
CO2-blusser
Een CO2-blusser herken je aan de zwarte hoorn. Het grote voordeel: “geen reststoffen”. Daardoor past hij bij brand in elektrische apparaten, zoals een computer of een meterkast. Er zijn twee aandachtspunten. De hoorn wordt tijdens het blussen extreem koud, dus houd de blusser aan de handgreep vast. En in een kleine ruimte verdringt CO2 de zuurstof: de brandweer waarschuwt voor verstikkingsgevaar. In een gewone woonkamer is een CO2-blusser daarom zelden de enige blusser die je nodig hebt.
Waterblusser
Een waterblusser blust alleen klasse A: hout, papier en textiel. Gebruik hem niet op elektrische apparaten, en zoals de brandweer zegt: “Gebruik nooit water voor het blussen van brandende olie of vet.” Water verdampt dan meteen en slingert het brandende vet door de ruimte.
Vetblusser en lithiumblusser
Een vetblusser is een schuimblusser met een speciaal schuim voor frituurvet. Je herkent hem aan de F op het etiket, bijvoorbeeld “27A 144B 25F”. Hij is bedoeld voor een frituurpan of vetbrand die je niet meer met een deksel kunt afdekken.
Een lithiumblusser is gemaakt voor brand in accu’s van bijvoorbeeld een laptop of e-bike. Sinds 2021 bestaat daar een test voor: NTA 8133. Volgens Kiwa gaat die over draagbare blussers tot 9 liter en accu’s tot 600 Wh, en na de laatste bluspoging mag de accu 20 minuten lang niet opnieuw ontbranden. Ook zo’n blusser heeft in Nederland een Rijkstypekeur nodig. Een NTA 8133-blusser is geen garantie bij elke accubrand: bel bij een brandende accu altijd 112. Hoe je de kans op zo’n brand verkleint, lees je in e-bike-accu veilig opladen.
Welke brandblusser voor thuis? Kiezen per plek
- Woning en hal: een schuimblusser van 6 liter dekt de meeste kleine branden en laat weinig rommel achter. Kijk op het etiket of hij ook bij elektrische apparaten mag.
- Keuken: bij vlam in de pan geldt eerst de deksel erop en het gas uit, niet water en niet een blusdeken. Dat staat uitgebreid in hittemelder en blusdeken in de keuken. Bak je vaak in een frituurpan, dan is een vetblusser (F) een aanvulling.
- Schuur en garage: hier staan vaak benzine, verf en gereedschap op accu. Schuim of poeder werkt voor A en B; poeder richt in een schuur minder kostbare schade aan dan in de woonkamer. Meer over die ruimtes in schuur, garage en tuinhuis beveiligen.
- Caravan en boot: de brandweer noemt poeder hier geschikt. Een kleine blusser van 1 kilo is handig onderweg, maar blust minder lang.
- Bij een houtkachel: zie houtkachel en open haard veilig, waar ook de rol van een CO-melder aan bod komt.
Hoe groot: waarom 6 kilo of 6 liter
Kleine blussers van 1 liter of 1 kilo zijn handig in de auto of op vakantie, maar ze “zijn namelijk zo leeg”, aldus de brandweer. Met 6 liter of 6 kilo heb je genoeg blusmiddel om een beginnende brand echt aan te pakken.
Waar hang je de brandblusser op?
Niet naast het fornuis of de plek waar brand het snelst ontstaat. Een Belgische brandweerman legde aan de VRT uit waarom: als de brand daar begint, kun je de blusser misschien niet meer pakken. Hang hem bij de uitgang of op de vluchtroute, op schouder- of armhoogte, zodat je hem pakt terwijl je de weg naar buiten achter je hebt. Spreek met je huisgenoten af waar hij hangt, en neem hem op in je vluchtplan bij brand.
PFAS-vrij schuim: wat er sinds 23 oktober 2026 verandert
Veel schuimblussers bevatten van oudsher PFAS, stoffen die nauwelijks afbreken in het milieu. De EU heeft PFAS in blusschuim daarom verboden. De verordening geldt sinds 23 oktober 2025, met overgangstermijnen per toepassing. Volgens de Belgische overheid geldt voor draagbare brandblussers:
- nieuwe draagbare schuimblussers met PFAS mogen sinds 23 oktober 2026 niet meer in de handel worden gebracht (voor alcoholbestendig blusschuim geldt 18 maanden);
- bestaande draagbare blussers met PFAS mag je gebruiken tot 31 december 2030.
Het RIVM meldt dat er voor elke toepassing PFAS-vrije alternatieven zijn. Koop je een schuimblusser, kijk dan op het etiket of in de productomschrijving naar “fluorvrij” of “PFAS-vrij”. Poeder, CO2 en water zijn geen schuim en vallen niet onder dit verbod.
Wat kost een brandblusser?
In de bol.com-productfeed die wij gebruiken (augustus 2026) kosten blussers van 6 liter of 6 kilo ongeveer dit. Het gaat om kleine aantallen, dus zie het als indicatie; prijzen veranderen.
- Schuim (13 producten): vanaf €34,95, middelste prijs €62,95.
- Poeder (7 producten): vanaf €43,99, middelste prijs €64,95.
- CO2 (17 producten, alle formaten): €56,50 tot €255, middelste prijs €92.
- Vetblusser: twee producten, €74,95 en €109,95.
- Waterblusser en lithiumblusser: elk één product, €49,99 en €199,95.
Onderhoud, houdbaarheid en afvoer
De brandweer adviseert een blusser eens per twee jaar te laten keuren en onderhouden. Voor bedrijven en instellingen is dat verplicht; een wettelijke keuringsplicht voor particuliere woningen hebben wij niet gevonden. Volgens Kiwa gebeurt onderhoud volgens NEN 2559 door een erkend bedrijf. Verder geldt volgens de brandweer: ongeveer elke 10 jaar reviseren, en “na 20 jaar heeft een brandblusser zijn beste tijd gehad”. Heb je hem gebruikt, ook maar kort, laat hem dan vullen of vervang hem. Een oude blusser lever je in als chemisch afval.
En de belangrijkste regel: blus alleen als je zelf veilig weg kunt. Spuit met korte stoten op de basis van het vuur. Groeit de brand, ga dan naar buiten, doe de deur achter je dicht en bel 112. Een blusser vervangt ook geen rookmelder: die is verplicht, zie rookmelders verplicht, en de verschillen tussen melders staan in rook-, CO- en gasmelder vergeleken.
Vergelijk rookmelders en brandveiligheid in de keuzehulp →
Veelgestelde vragen
Is een brandblusser in huis verplicht?
Wij hebben geen wettelijke plicht gevonden voor een brandblusser in een particuliere woning. Rookmelders zijn wel verplicht, op elke woonlaag (zie rookmelders verplicht). De brandweer raadt een blusser van 6 liter of 6 kilo aan voor een serieuze bluspoging.
Moet ik mijn brandblusser thuis laten keuren?
De brandweer adviseert keuring en onderhoud eens per twee jaar. Voor bedrijven en instellingen is dat verplicht, voor particulieren hebben wij geen plicht gevonden. Reken daarnaast op revisie rond 10 jaar en vervanging na 20 jaar.
Mag ik een brandende pan blussen met een brandblusser?
Bij vlam in de pan schuif je de deksel erop en zet je het vuur uit. Gebruik nooit water en geen blusdeken. Is het vuur al buiten de pan, gebruik dan alleen een blusser als je dat veilig kunt; een vetblusser (F) is daarvoor gemaakt. Meer in hittemelder en blusdeken in de keuken.
Is een poederblusser schadelijk binnenshuis?
Poeder blust goed, maar laat veel schade achter. Het is een soort zout dat ongelakt metaal aantast en elektronica kan beschadigen, en het is moeilijk op te ruimen: gebruik een industriële stofzuiger, nooit water. Daarom kiezen veel mensen in de woning voor schuim.
Mag ik mijn oude schuimblusser met PFAS nog gebruiken?
Ja. Volgens de Belgische overheid, die de EU-verordening over PFAS in blusschuim samenvat, mag je bestaande draagbare blussers met PFAS gebruiken tot 31 december 2030. Nieuwe draagbare schuimblussers met PFAS mogen sinds 23 oktober 2026 niet meer in de handel worden gebracht.
Dit artikel geeft algemene informatie, gecontroleerd op 25 oktober 2026. Volg bij brand altijd de aanwijzingen van 112 en de brandweer, en lees de gebruiksaanwijzing van je eigen blusser. Genoemde producten zijn voorbeelden, geen aanbevelingen.
Bronnen
- Het juiste blusmiddel (brandweer.nl)
- Brandblusser gebruiksadvies (Brandwonden Stichting)
- Rijkstypekeur: vraag en antwoord (Kiwa)
- NTA 8133-test voor lithiumbrandblussers (Kiwa)
- Verbod op PFAS in brandblusschuim (FOD Volksgezondheid, België)
- Europa verbiedt PFAS in brandblusschuim (RIVM)
- Hoe kies je de juiste brandblusser? (Radar)
- Brandblusser in huis: plaats die nooit in de keuken (VRT NWS, 2023)
